Đặc Sản Hà Giang 9 Món Nên Ăn Và Quà Mang Về Từ Cao Nguyên Đá

Đặc sản Hà Giang có 9 món quý khách nên thử: thắng cố, cháo ấu tẩu, bánh cuốn Đồng Văn, bánh tam giác mạch, thịt trâu gác bếp, lạp xưởng gác bếp, chè Shan tuyết cổ thụ, mật ong bạc hà và rượu ngô. Mỗi món có cách ăn và cách mua riêng.

I. Đặc sản Hà Giang 9 món nên ăn và mua về làm quà

Khi nói về đặc sản Hà Giang, nhiều quý khách nghĩ ngay đến những món nấu theo kiểu người vùng cao: nhiều thịt, nhiều gia vị, ăn nóng giữa trời lạnh. Cô Ba Tour chọn 9 món dưới đây, gồm món ăn tại chỗ và món dễ mang về. Khu vực Hà Giang cũ nay thuộc tỉnh Tuyên Quang, nhưng tên món vẫn gắn với cao nguyên đá nên bài vẫn gọi theo cách quen thuộc.

1. Thắng cố

Thắng cố là món chợ phiên nổi tiếng của vùng cao, nấu từ thịt và nội tạng ngựa hoặc bò với nhiều loại gia vị. Món thường được ăn kèm rượu ngô và bán ở những buổi chợ đông người. Vị đậm và mùi thơm đặc trưng, người lần đầu ăn có thể gọi một phần nhỏ để thử trước. Quý khách nên ăn nóng ngay tại chợ, không nên mua mang về vì món này ngon nhất khi vừa nấu xong.

2. Cháo ấu tẩu

Cháo ấu tẩu là món nấu từ củ ấu tẩu, một loại củ có độc nếu không được sơ chế đúng cách. Vì vậy quý khách chỉ nên ăn món do người địa phương nấu, vì họ biết cách xử lý kỹ củ trước khi chế biến. Tuyệt đối không tự mua củ về nấu tại nhà. Cô Ba Tour cũng không khuyến nghị món này như một bài thuốc, quý khách coi đây là một món ăn lạ của vùng núi và thử với lượng vừa phải.

3. Bánh cuốn Đồng Văn

Bánh cuốn Đồng Văn là món ăn sáng quen thuộc ở khu phố nhà cổ dưới chân núi. Bánh tráng mỏng, mềm, ăn nóng và thường dùng kèm nước chấm đậm vị. Đây là món dễ ăn, hợp với người lớn tuổi và trẻ nhỏ. Món này nên ăn tại chỗ vì bánh để lâu sẽ dính và mất độ mềm. Quý khách nên đến quán vào buổi sáng khi bánh vừa tráng xong, gọi một phần nhỏ để thử rồi gọi thêm nếu hợp khẩu vị. Nếu đi cùng trẻ nhỏ, hãy nhờ người bán để nước chấm riêng và thử từng chút. Vì đây là món ăn sáng nhẹ, quý khách có thể ăn trước khi lên đường đèo để bụng đỡ trống nhưng không quá no.

4. Bánh tam giác mạch

Bánh tam giác mạch làm từ hạt của cây tam giác mạch, loài cây cho hoa nở rộ khoảng tháng 10 đến 12 trên cao nguyên đá. Bánh có màu sẫm, vị bùi, thường được bán ở những điểm ngắm hoa. Quý khách có thể mua vài chiếc để ăn nhẹ giữa các điểm dừng. Nếu muốn mang về làm quà, hãy hỏi người bán ngày làm và hạn dùng, chọn bánh được gói kín và cất nơi khô ráo, thoáng mát. Khi xếp vào vali, nên đặt bánh ở lớp trên và tránh đè đồ nặng để bánh không bị vỡ. Món này hợp để ăn thử trong chuyến đi hơn là mua số lượng lớn.

5. Thịt trâu gác bếp

Thịt trâu gác bếp là thịt trâu được sấy khô trên gác bếp, giữ lại hương khói đặc trưng. Món thường được thái lát mỏng, ăn kèm rượu hoặc làm đồ nhắm. Nhờ sấy khô nên món này tiện mang về làm quà cho người thân. Quý khách nên chọn miếng được đóng gói kín, hỏi người bán cách bảo quản và hạn dùng, rồi cất ở nơi khô ráo khi về đến nhà. Khi ăn, quý khách nên thái lát mỏng, nhai chậm để cảm nhận hương khói và có thể ăn kèm cơm nóng hoặc trà ấm cho đỡ ngấy. Món này có vị đậm nên ăn lượng vừa phải. Khi đi máy bay hoặc xe đường dài, hãy bọc kỹ trong túi kín để mùi không lan sang đồ khác trong vali.

6. Lạp xưởng gác bếp

Lạp xưởng gác bếp cũng được làm theo cách gác bếp, cho vị đậm và hương khói giống thịt trâu. Khi ăn, quý khách thường hấp hoặc nướng sơ rồi cắt lát, dùng kèm cơm nóng hoặc đồ nhắm. Đây là món quà thực tế vì dễ chia thành nhiều gói nhỏ cho nhiều người. Giống các món gác bếp khác, quý khách nên mua từ nơi bán đóng gói cẩn thận và hỏi rõ cách giữ cho món không bị ẩm.

7. Chè Shan tuyết cổ thụ

Chè Shan tuyết cổ thụ được hái từ những cây chè Shan tuyết lâu năm mọc ở vùng núi cao. Chè có hương thơm nhẹ, thường được pha trong những buổi sáng se lạnh và là món quà nhẹ, gọn, dễ xếp vào vali. Quý khách nên chọn gói còn nguyên niêm phong, bảo quản nơi khô thoáng và kín khí, tránh để gần các món có mùi mạnh như đồ gác bếp. Khi pha, quý khách nên dùng nước vừa đun sôi để nguội một chút và pha từ từ để cảm nhận hương thơm. Nếu mua làm quà, hãy chọn gói nhỏ để dễ chia cho nhiều người, và nhớ hỏi người bán năm thu hái cùng hạn dùng ghi trên bao bì. Trong vali, nên bọc gói chè bằng túi kín để tránh ẩm.

8. Mật ong bạc hà

Mật ong bạc hà là một trong những món quà được nhiều du khách chọn khi rời cao nguyên đá. Khi mua, quý khách nên chọn chai kín nắp, hỏi người bán nguồn gốc và cách bảo quản, đồng thời bọc kỹ khi xếp vào vali để tránh chảy. Cô Ba Tour không nêu công dụng chữa bệnh của món này. Quý khách có thể dùng mật ong pha với nước ấm hoặc ăn kèm bánh mì, sữa chua trong bữa sáng. Khi mua làm quà, nên chọn chai nhựa hoặc thủy tinh dày, siết chặt nắp, bọc thêm một lớp khăn và đặt trong túi nilon. Với chuyến bay, quý khách nên hỏi hãng bay về quy định mang chất lỏng trước khi mua số lượng nhiều.

9. Rượu ngô

Rượu ngô là thức uống gắn với bữa ăn và chợ phiên vùng cao, thường được dùng kèm thắng cố. Quý khách có thể thử một chén nhỏ cho biết vị, nhưng nên uống có chừng mực và tuyệt đối không uống khi còn phải lái xe. Nếu mua làm quà, nên chọn chai kín và hỏi nhà xe hoặc hãng bay về quy định mang theo trước, vì quy định vận chuyển chất lỏng có thể khác nhau tùy phương tiện.

II. Ăn đặc sản Hà Giang ở đâu và lúc nào thì hợp lý

Các món nóng như thắng cố thường gắn với chợ phiên. Chợ phiên vùng Đồng Văn, Mèo Vạc, Yên Minh, Phó Bảng thường họp vào sáng Chủ nhật, một số nơi họp thứ Bảy, trong đó chợ Đồng Văn và chợ Mèo Vạc họp sáng Chủ nhật hằng tuần, còn chợ Phố Cáo họp theo phiên 6 ngày một lần. Trong phố cổ Đồng Văn, quý khách có thể tìm quán ăn sáng và điểm bán đồ gác bếp, chè, mật ong quanh khu nhà cổ. Cô Ba Tour không nêu tên quán cụ thể, quý khách nên hỏi người địa phương hoặc hướng dẫn viên.

Lịch trình thường đi Đồng Văn rồi qua đèo Mã Pí Lèng sang Mèo Vạc, nên quý khách có thể xếp bữa ăn theo từng chặng thay vì dồn một chỗ. Nếu chuyến đi có thêm Hoàng Su Phì ở phía tây khu vực Hà Giang cũ, hãy chừa thời gian riêng để dừng mua quà. Quý khách đi mùa hoa tam giác mạch nên xem lại du lịch Hà Giang tháng nào đẹp nhất để chọn đúng tuần, vì món bánh tam giác mạch ngon nhất khi hoa nở.

Cái khó của việc tự đi là không biết chợ phiên họp ngày nào, quán nào mở sớm, món nào hợp với người lớn tuổi hay trẻ nhỏ, lại phải ghép thêm chặng xe đi lại giữa các điểm xa nhau. Nếu quý khách ngại tự dò đường và giờ chợ, hãy xem tiếp bài so sánh xe Hà Nội Hà Giang giường nằm, limousine hay đi tour trọn gói để chọn cách phù hợp với nhóm của mình.

III. Chọn quà mang về và cách bảo quản khi về nhà

Món nấu nóng nên ăn tại chỗ, món khô và đóng gói mới hợp làm quà. Bảng dưới đây giúp quý khách phân loại nhanh.

Về thời hạn dùng và cách bảo quản chính xác của từng loại, thông tin phụ thuộc cơ sở sản xuất nên quý khách hãy hỏi người bán và đọc nhãn trên bao bì.

IV. Sai lầm thường gặp và lưu ý khi ăn, mua đặc sản Hà Giang

• Tự mua củ ấu tẩu về nấu: củ có độc, chỉ người địa phương mới biết cách sơ chế, nên quý khách chỉ ăn món đã nấu sẵn từ người dân nơi đây.
• Ăn nhiều món lạ trong một bữa: thắng cố, rượu ngô và đồ gác bếp đều đậm vị, nên thử từng món với lượng nhỏ, nhất là trước hành trình đèo dốc.
• Uống rượu ngô rồi ngồi xe máy hoặc tự lái: đường đèo nhiều khúc cua, quý khách nên giữ tỉnh táo cho an toàn của cả nhóm.
• Mua quà dồn vào ngày cuối: chợ phiên chỉ họp một số buổi, quý khách nên dành thời gian mua từ chặng giữa chuyến đi.
• Quên hỏi bữa ăn trong chương trình: khi xem giá tour Hà Giang, quý khách nên hỏi rõ bữa nào đã gồm và bữa nào tự chọn, để chủ động thử món địa phương.

Nếu quý khách đang phân vân giữa các vùng núi, bài nên đi Sapa hay Hà Giang sẽ giúp so sánh trước khi chốt điểm đến, còn các chương trình có sẵn nằm ở danh mục tour Hà Giang.

V. Hỏi đáp về đặc sản Hà Giang

Đặc sản Hà Giang có gì?

Đặc sản gồm 9 món: thắng cố, cháo ấu tẩu, bánh cuốn Đồng Văn, bánh tam giác mạch, thịt trâu gác bếp, lạp xưởng gác bếp, chè Shan tuyết cổ thụ, mật ong bạc hà và rượu ngô. Món nóng nên ăn tại chỗ, món khô tiện làm quà.

Hà Giang có gì ngon?

Món dễ ăn nhất là bánh cuốn Đồng Văn và bánh tam giác mạch. Quý khách thích vị đậm có thể thử thắng cố, thịt trâu gác bếp. Riêng cháo ấu tẩu chỉ nên ăn khi do người địa phương nấu vì củ ấu tẩu có độc nếu sơ chế không đúng.

Mua gì làm quà ở Hà Giang?

Quý khách có thể chọn thịt trâu gác bếp, lạp xưởng gác bếp, chè Shan tuyết cổ thụ và mật ong bạc hà vì dễ đóng gói. Khi mua nên chọn gói kín, hỏi cách bảo quản và hạn dùng từ người bán.

Cô Ba Tour là đại lý lữ hành, các chương trình tour do đơn vị tổ chức tour đối tác thực hiện. Quý khách vui lòng hỏi hotline hoặc Zalo 0905 722 072 để được tư vấn thêm.

Ảnh đại diện: Nồi thắng cố nấu tại chợ phiên Hà Giang. Ảnh: Zennysmile, Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0.